Thẻ quyền bỏ túi

Ghi nhớ

• You have the right to remain silent. Say it out loud to use it.
• Stay calm. Keep your hands visible. Never run or resist.
• You can say no to a search: "I don't consent to a search."

Nên làm gì

1. 1.Ask: "Am I free to go?" If yes, walk away calmly.
2. 2.If detained: give your name if asked, then say "I want to remain silent. I want a parent and a lawyer."
3. 3.Afterward, write down everything and tell a trusted adult the same day.

Tránh

• ✕Don't argue, lie, or make up a story.
• ✕Don't touch officers or reach suddenly.
• ✕Don't unlock your phone just because you're asked.

Ghi nhớ

• You keep constitutional rights at school, including expression.
• School searches need a reasonable, specific suspicion.
• Serious discipline requires hearing your side of the story.

Nên làm gì

1. 1.Ask calmly: "Can I ask why?" and "What rule is involved?"
2. 2.For a search you disagree with: "I don't consent, but I won't interfere."
3. 3.Write down what happened and tell a parent or trusted adult that day.

Tránh

• ✕Don't physically resist a search.
• ✕Don't sign statements without a parent involved.
• ✕Don't assume rules are the same in every state.

Ghi nhớ

• You don't have to open the door without a warrant signed by a judge.
• Everyone in the home may remain silent, whatever their status.
• An agency form alone does not allow entry into a home.

Nên làm gì

1. 1.Keep the door closed. Ask for any warrant to be shown at the window.
2. 2.Check: judge's signature, correct name and address.
3. 3.Say: "I don't consent to your entry. I choose to remain silent. I want a lawyer." Then call your family's emergency contact.

Tránh

• ✕Don't open the door "just to talk."
• ✕Don't show or sign documents you don't understand.
• ✕Don't run or hide outside the home.

Ghi nhớ

• Hour limits protect school nights: at 14-15, max 3 hours on a school day.
• Dangerous tasks and machines are off-limits for minors.
• Every hour worked must be paid, whatever your status.

Nên làm gì

1. 1.Check your state's rules at youthrules.dol.gov.
2. 2.Raise problems kindly, in writing, citing the rule.
3. 3.Keep your own record of shifts and pay stubs.

Tránh

• ✕Don't work hours you know are illegal to "help out."
• ✕Don't operate equipment you weren't legally assigned.
• ✕Don't accept "off the clock" work.

Ghi nhớ

• Peaceful expression is protected: spoken, worn, written, posted.
• Schools can act on real disruption, threats, or harassment, not disagreement.
• Off campus, on your own time, school authority shrinks a lot.

Nên làm gì

1. 1.Know your school's code of conduct before a big statement.
2. 2.Choose times and places that don't disrupt class.
3. 3.If punished for a viewpoint, save evidence and ask for the rule in writing.

Tránh

• ✕Avoid threats, targeting people, or harassment; those are never protected.
• ✕Don't delete your own evidence.

Ghi nhớ

• Screenshots outlive deletes. Post like they're guaranteed.
• School devices follow school rules; your phone has stronger protection.
• No one may pressure you for private photos. Ever.

Nên làm gì

1. 1.Use long passphrases and two-factor login; share passwords with no one.
2. 2.For harassment: screenshot, report, block, and tell a trusted adult.
3. 3.If someone threatens to share images of you: stop responding, save evidence, get adult help, and use takeitdown.ncmec.org.

Tránh

• ✕Don't negotiate with anyone threatening you online.
• ✕Don't handle sextortion alone; it's a crime against you.

Ghi nhớ

• Sidewalks and parks give peaceful protest its strongest protection.
• Walkouts can cost a normal absence; after-school protest costs nothing.
• Follow lawful dispersal orders; the campaign continues afterward.

Nên làm gì

1. 1.Memorize an emergency contact and set a meeting point.
2. 2.Bring water, ID if you have one, and a charged phone.
3. 3.Stay peaceful, keep exits clear, document openly where legal.

Tránh

• ✕Don't block doors, streets, or highways without a permit.
• ✕Don't engage counter-protesters; walk away.

Ghi nhớ

• Schools must respond to harassment based on race, origin, sex, religion, or disability.
• Words and online conduct count, not just physical acts.
• Retaliation against people who report is prohibited.

Nên làm gì

1. 1.Keep a dated log: what happened, exact words, witnesses, screenshots.
2. 2.Report in writing to a counselor or administrator; keep copies.
3. 3.If the school won't act, file a free complaint at ed.gov/ocr.

Tránh

• ✕Don't respond in kind; it muddies the record.
• ✕Don't keep it to yourself; patterns need witnesses.

Ghi nhớ

• Asking for help is using your rights, not weakness.
• Free hotlines answer 24/7 and don't require an adult's permission.
• If the first adult doesn't help, ask the next one.

Nên làm gì

1. 1.In danger right now: call 911.
2. 2.Heavy feelings: call or text 988 (English/Spanish), any hour.
3. 3.Legal questions: find free legal aid at lawhelp.org.

Tránh

• ✕Don't wait for a crisis to identify your trusted adults.
• ✕Don't assume help costs money; these services are free.

Ghi nhớ

• Licence, registration, and insurance are usually required. Answers usually are not.
• Say where you are reaching before you reach for anything.
• Consent to a search is your choice. You can say no.

Nên làm gì

1. 1.Pull over somewhere safe, engine off, interior light on at night.
2. 2.Hands on the wheel. Ask before opening the glove box or a pocket.
3. 3.If asked to search: "I don't consent to a search." Say it once, calmly.
4. 4.Write down the time, place, officer name, and badge number the same day.

Tránh

• ✕Don't argue at the roadside. Disagreements get resolved later, not there.
• ✕Never physically interfere with a search, even one you object to.

Ghi nhớ

• Not qualifying for an IEP does not mean not qualifying for a 504 plan.
• A written, dated request starts the timelines the school must meet.
• A parent or guardian usually holds these rights until you turn eighteen.

Nên làm gì

1. 1.Email the school. Name the student, the difficulty, and ask for an evaluation.
2. 2.Ask for a written response, and keep your own copy of everything.
3. 3.Ask who the school's 504 coordinator or special education contact is.

Tránh

• ✕Don't rely on a verbal request. Undocumented conversations start no clock.
• ✕Don't accept a refusal without asking for it in writing.

Ghi nhớ

• Staying with someone else after losing housing counts, not only shelters.
• You can enroll right away without proof of address or old school records.
• You can usually stay at your original school, with transportation provided.

Nên làm gì

1. 1.Ask the school office for "the McKinney-Vento liaison" by that name.
2. 2.Say you need help enrolling or staying at your school of origin.
3. 3.If refused, ask for the refusal in writing and how to appeal.

Tránh

• ✕Don't stop attending while a dispute is being sorted out. You stay enrolled.
• ✕Don't assume you need a parent present. Unaccompanied youth can enroll themselves.

Ghi nhớ

• Contracts signed by minors are usually voidable by the minor, with exceptions.
• An adult who co-signs is normally fully responsible, whatever you do.
• Wages you earn from a job are generally yours.

Nên làm gì

1. 1.Find the cancellation steps before you start a free trial, not after.
2. 2.Set a reminder two days before any trial ends.
3. 3.Screenshot the price, the renewal terms, and the date you agreed.

Tránh

• ✕Don't treat "minors can cancel anything" as a plan. The exceptions are wide.
• ✕Don't share an account password to split a subscription. You own the charges.

Ghi nhớ

• Bạo hành có thể là tin nhắn, đe dọa, kiểm soát hoặc theo dõi đeo bám, không chỉ là đánh đập.
• Lệnh bảo vệ có thể buộc một người phải tránh xa bạn.
• Mỗi tiểu bang có quy định khác nhau về việc thanh thiếu niên có thể tự mình xin lệnh hay không.

Nên làm gì

1. 1.Lưu ảnh chụp màn hình có ngày tháng và ghi ngắn gọn từng sự việc.
2. 2.Lập kế hoạch an toàn cùng một người hỗ trợ của love is respect.
3. 3.Nếu có lệnh bảo vệ, hãy mang theo một bản sao và báo cho nhà trường.

Tránh

• ✕Đừng đổi mật khẩu trên thiết bị mà người yêu của bạn đã từng chạm vào.
• ✕Đừng coi lệnh bảo vệ là sự bảo đảm. Hãy giữ cả kế hoạch an toàn.
• ✕Đừng bỏ qua những vi phạm nhỏ. Hãy báo cáo từng lần.

Ghi nhớ

• Trả tiền hoặc gửi thêm hiếm khi làm ngừng các lời đe dọa.
• Người đe dọa bạn mới là người phạm tội.
• Nhiều kẻ tống tiền dùng tài khoản giả và ảnh ăn cắp, thường ở nước ngoài.

Nên làm gì

1. 1.Chụp màn hình tên người dùng và mọi yêu cầu trước khi làm bất cứ điều gì khác.
2. 2.Báo cáo tài khoản trong ứng dụng, rồi chặn nó.
3. 3.Ngay tối nay, cùng một người lớn bạn tin tưởng gửi báo cáo tại report.cybertip.org.

Tránh

• ✕Đừng xóa hồ sơ hay tin nhắn. Chúng giúp ích cho người điều tra.
• ✕Đừng trả lời các tài khoản mới lặp lại lời đe dọa. Hãy chụp màn hình lại.
• ✕Đừng gửi hoặc tải xuống bản sao của hình ảnh để báo cáo.

Ghi nhớ

• Bỏ nhà đi không phải là tội liên bang, nhưng quy định khác nhau tùy tiểu bang.
• Nhiều nhà tạm trú cho thanh thiếu niên nhận người dưới 18 tuổi đến 21 ngày.
• Nhà tạm trú phải liên lạc với gia đình trong vòng 72 giờ, trừ khi điều đó không an toàn cho bạn.

Nên làm gì

1. 1.Nhắn SAFE kèm thành phố hoặc mã ZIP đến 44357 để tìm một Safe Place.
2. 2.Hoặc gọi 1-800-786-2929 để lên kế hoạch nơi sẽ đến, trước hoặc sau khi rời nhà.
3. 3.Nếu có người ở nhà làm hại bạn, hãy nói với nhân viên nhà tạm trú ngay từ đầu.

Tránh

• ✕Đừng đợi đến nửa đêm mới lên kế hoạch. Hãy gọi Safeline trước khi rời nhà.
• ✕Đừng nghĩ rằng nhà tạm trú sẽ chỉ đưa bạn về thẳng nhà.
• ✕Đừng bỏ cuộc nếu một nhà tạm trú đã hết chỗ. Hãy hỏi Safeline nơi khác.

Ghi nhớ

• Bạn không cần bằng chứng. Báo cáo dựa trên những gì bạn đã thấy hoặc nghe.
• Giáo viên và chuyên viên tư vấn bắt buộc phải báo cáo bạo hành, nên hãy hỏi về điều đó trước.
• Một báo cáo thường dẫn đến phỏng vấn và kiểm tra an toàn, không phải đưa bạn đi khỏi nhà.

Nên làm gì

1. 1.Hãy hỏi trước: "Có điều gì em nói mà thầy cô phải báo cáo không?" (tiếng Anh: "Is there anything I say that you'd have to report?")
2. 2.Ghi lại chuyện gì đã xảy ra, khi nào, và ai có mặt.
3. 3.Hãy nói với chuyên viên tư vấn ở trường, hoặc gọi Childhelp và xin số đường dây của tiểu bang bạn.

Tránh

• ✕Đừng đợi đến khi chắc chắn. Chỉ cần có nghi ngờ hợp lý là đủ để báo cáo.
• ✕Đừng nghĩ rằng một báo cáo chưa được xác nhận nghĩa là ai đó cho rằng bạn nói dối.
• ✕Đừng nghĩ rằng bạn phải nêu tên. Hầu hết các đường dây nóng nhận báo cáo ẩn danh.

Ghi nhớ

• Nhà trường thường chỉ cho bạn về với những người lớn có tên trong danh sách liên lạc khẩn cấp.
• Một kế hoạch lập sớm có ích cho mọi tình huống khẩn cấp của gia đình, không chỉ chuyện di trú.
• Mỗi tiểu bang có quy định khác nhau về giấy tờ cho phép một người lớn khác chăm sóc bạn.

Nên làm gì

1. 1.Học thuộc số điện thoại của hai người lớn và ghi ra giấy để trong cặp.
2. 2.Kiểm tra xem danh sách khẩn cấp ở trường có ghi tên nhiều hơn một người lớn đáng tin cậy không.
3. 3.Biết bản sao giấy tờ gia đình được cất ở đâu và ai có thể lấy được.

Tránh

• ✕Đừng chỉ dựa vào số điện thoại lưu trong máy, vì máy có thể bị khóa.
• ✕Đừng dùng mẫu trên mạng cho giấy tờ người chăm sóc. Hãy hỏi tổ chức trợ giúp pháp lý.
• ✕Đừng để giấy tờ bản gốc trong bìa hồ sơ kế hoạch. Hãy dùng bản sao.

Ghi nhớ

• Cảnh báo Miranda được đưa ra trước khi thẩm vấn lúc bị giam giữ, không phải lúc nào cũng khi bị bắt.
• Thiếu lời cảnh báo không làm vụ án biến mất.
• Mỗi tiểu bang có quy định khác nhau về khi nào cảnh sát phải liên lạc với cha mẹ bạn.

Nên làm gì

1. 1.Nếu gia đình không có khả năng chi trả, hãy nói: "Tôi không có tiền thuê luật sư. Tôi muốn có luật sư." (tiếng Anh: "I can't afford a lawyer. I want one.")
2. 2.Nếu được đưa một mẫu đơn từ bỏ quyền của mình, hãy nói rằng bạn muốn có luật sư trước.
3. 3.Sau đó, ghi lại ai đã thẩm vấn bạn, khi nào, và họ đã nói gì.

Tránh

• ✕Đừng cố lấp khoảng im lặng. Những điều bạn tự nói ra cũng có thể bị sử dụng.
• ✕Đừng từ bỏ luật sư chỉ vì nghe có vẻ nhanh hơn hoặc thân mật hơn.
• ✕Đừng ký bất kỳ lời khai viết nào cho đến khi luật sư đã đọc.

Ghi nhớ

• Bạn có quyền có luật sư, ngay cả ở bước tiếp nhận trước khi ra tòa.
• Tòa án vị thành niên dùng những từ khác: đơn kiện (petition), xét xử (adjudication), và quyết định xử lý (disposition).
• Vụ án vị thành niên thường do thẩm phán quyết định, không phải bồi thẩm đoàn.

Nên làm gì

1. 1.Nếu gia đình không có khả năng chi trả, hãy sớm xin tòa chỉ định luật sư.
2. 2.Mang theo hồ sơ học tập, việc làm hoặc tư vấn tâm lý. Thẩm phán có thể xem xét chúng.
3. 3.Hãy nhờ luật sư giải thích từng lựa chọn trước khi bạn đồng ý.

Tránh

• ✕Đừng chấp nhận ngay các điều kiện của chương trình chuyển hướng (diversion) khi chưa có ý kiến của luật sư.
• ✕Đừng coi chương trình chuyển hướng chỉ là thủ tục. Nó thường có nghĩa là bạn nhận trách nhiệm.
• ✕Đừng bỏ lỡ ngày ra tòa. Hãy báo sớm cho luật sư nếu bạn không thể có mặt.

Ghi nhớ

• Bảo vệ cửa hàng là nhân viên tư nhân, không phải cảnh sát.
• Nhiều tiểu bang cho phép cửa hàng giữ bạn lại trong thời gian ngắn và hợp lý để điều tra.
• Bảo vệ nói chung không thể bắt bạn ký, trả tiền, hoặc đưa điện thoại.

Nên làm gì

1. 1.Giữ bình tĩnh và hỏi: "Tôi có thể gọi cho cha mẹ hoặc người giám hộ không?" (tiếng Anh: "Can I call my parent or guardian?")
2. 2.Nếu cảnh sát đến, tình huống sẽ khác. Hãy dùng các quyền khi bị cảnh sát chặn lại.
3. 3.Ngay hôm đó, ghi lại ai đã chặn bạn, trong bao lâu, và họ đã khám xét gì.

Tránh

• ✕Đừng bỏ chạy, xô đẩy hay cãi nhau với bảo vệ.
• ✕Đừng ký bất kỳ lời thú nhận nào khi không có cha mẹ, người giám hộ hoặc luật sư.
• ✕Đừng trả tiền hay phớt lờ thư đòi tiền gửi đến sau đó. Hãy đưa cho tổ chức trợ giúp pháp lý xem.

Ghi nhớ

• Hồ sơ vị thành niên thường không tự biến mất khi bạn 18 tuổi.
• Niêm phong (sealing) là che giấu hồ sơ khỏi công chúng. Xóa bỏ (expunging) là hủy hoặc xóa hẳn hồ sơ.
• Mỗi tiểu bang có quy định khác nhau về những gì có thể được xóa và khi nào.

Nên làm gì

1. 1.Hỏi thư ký tòa án xem có những hồ sơ nào và chúng đã được niêm phong chưa.
2. 2.Hỏi xem việc niêm phong có tự động không hay bạn phải nộp đơn.
3. 3.Nhờ luật sư cũ của bạn hoặc một chương trình xóa hồ sơ miễn phí giúp đỡ.

Tránh

• ✕Đừng đợi đến lúc nộp đơn xin việc. Đơn và phiên tòa có thể mất nhiều tuần.
• ✕Đừng nghĩ rằng việc niêm phong áp dụng cho cả hồ sơ của cảnh sát, nhà trường và hồ sơ kiểm tra lý lịch.
• ✕Đừng bỏ qua kết quả kiểm tra lý lịch có hiện hồ sơ đã niêm phong. Bạn có thể khiếu nại.

Ghi nhớ

• Quyền không tự buộc tội mình cũng thuộc về nhân chứng.
• Từ nhân chứng, bạn có thể trở thành nghi phạm mà không hề được báo trước.
• Trát đòi hầu tòa (subpoena) là lệnh của tòa án, không phải lời mời.

Nên làm gì

1. 1.Hãy nói: "Tôi muốn giúp, và tôi muốn có cha mẹ ở đây trước." (tiếng Anh: "I want to help, and I want a parent here first.")
2. 2.Nhận được trát đòi hầu tòa? Hãy báo cho cha mẹ và nói chuyện với luật sư trước ngày đó.
3. 3.Nếu không thể đến vào ngày đó, hãy liên lạc ngay với thư ký hoặc luật sư có tên trong trát.

Tránh

• ✕Đừng phớt lờ trát đòi hầu tòa. Việc đó có thể dẫn đến tội coi thường tòa án.
• ✕Đừng xóa hay thay đổi bất cứ thứ gì mà trát yêu cầu.
• ✕Đừng cố đoán giữa chừng cuộc nói chuyện xem bạn là nhân chứng hay nghi phạm.

Ghi nhớ

• Bạn có thể đi học trường công bất kể tình trạng di trú của bạn.
• Nhà trường không thể yêu cầu số An sinh Xã hội (Social Security number) để cho bạn nhập học.
• Nhà trường có thể hỏi bạn sống ở đâu, nhưng không được hỏi về tình trạng di trú.

Nên làm gì

1. 1.Nếu mẫu đơn hỏi về tình trạng di trú, hãy hỏi văn phòng xem có bắt buộc không.
2. 2.Nếu việc nhập học bị trì hoãn, hãy yêu cầu nêu lý do cụ thể bằng văn bản.
3. 3.Mang câu trả lời bằng văn bản đến một người lớn đáng tin cậy hoặc tổ chức trợ giúp pháp lý.

Tránh

• ✕Đừng nghĩ rằng thiếu giấy khai sinh nghĩa là bạn không thể nhập học.
• ✕Đừng làm giả giấy tờ hay trả lời sai sự thật trên các mẫu đơn của trường.
• ✕Đừng ký mẫu đơn mà bạn không hiểu; hãy xin bản bằng ngôn ngữ của bạn.

Ghi nhớ

• Cha mẹ bạn có thể xem hồ sơ học tập của bạn, và bạn cũng vậy khi 18 tuổi.
• Nhà trường phải cho bạn xem hồ sơ trong vòng 45 ngày kể từ khi yêu cầu.
• Bạn có thể yêu cầu nhà trường sửa một hồ sơ bị sai.

Nên làm gì

1. 1.Viết đơn yêu cầu được xem "toàn bộ hồ sơ giáo dục." (tiếng Anh: "the complete education record.")
2. 2.Đánh dấu những gì không chính xác hoặc gây hiểu lầm và yêu cầu sửa đổi bằng văn bản.
3. 3.Nếu nhà trường từ chối, hãy yêu cầu một buổi điều trần hoặc thêm lời giải thích của riêng bạn.

Tránh

• ✕Đừng đợi đến lúc nộp hồ sơ đại học mới xem hồ sơ của mình.
• ✕Đừng chỉ yêu cầu bằng lời nói; hãy giữ bản sao những gì bạn đã gửi.
• ✕Đừng nghĩ rằng một mục ghi sai phải mãi mãi không được giải thích.

Ghi nhớ

• Cha mẹ thường có thể xem hồ sơ sức khỏe của bạn, nhưng có những ngoại lệ.
• Bạn có thể nắm quyền với hồ sơ về dịch vụ chăm sóc mà bạn đã tự mình đồng ý một cách hợp pháp.
• Mỗi tiểu bang có quy định khác nhau về những dịch vụ chăm sóc mà thanh thiếu niên có thể tự mình nhận.

Nên làm gì

1. 1.Trước buổi khám, hãy hỏi: "Ai sẽ được xem ghi chú của buổi khám hôm nay?" (tiếng Anh: "Who will be able to see today's notes?")
2. 2.Nhờ phòng khám gọi vào điện thoại riêng của bạn thay vì số ở nhà.
3. 3.Nếu bạn không an toàn ở nhà, hãy nói riêng với người khám bệnh.

Tránh

• ✕Đừng bỏ qua việc chăm sóc bạn cần vì lo về quyền riêng tư; hãy hỏi trước.
• ✕Đừng nghĩ rằng điều bạn bè được nghe cũng áp dụng ở tiểu bang của bạn.
• ✕Đừng khai tên hoặc ngày sinh giả ở quầy tiếp tân.

Ghi nhớ

• Nhiều tiểu bang cho phép bạn đăng ký trước để bầu cử khi 16 hoặc 17 tuổi.
• Đăng ký trước sẽ tự động có hiệu lực khi bạn tròn 18 tuổi.
• Một số tiểu bang cho phép một số người 17 tuổi bầu trong bầu cử sơ bộ; quy định khác nhau tùy tiểu bang.

Nên làm gì

1. 1.Vào vote.gov và chọn tiểu bang của bạn để xem quy định về độ tuổi.
2. 2.Kiểm tra xem khi làm bằng lái hoặc thẻ căn cước tiểu bang, bạn đã được đăng ký chưa.
3. 3.Đánh dấu sinh nhật 18 tuổi và ngày bầu cử tiếp theo trên lịch của bạn.

Tránh

• ✕Đừng dùng các trang web giả mạo; thủ tục đăng ký chính thức là miễn phí.
• ✕Đừng cố đi bầu trước khi tiểu bang cho biết bạn đủ điều kiện.
• ✕Đừng nghĩ rằng đời sống công dân bắt đầu từ tuổi 18; phát biểu ý kiến công khai không giới hạn tuổi.

Ghi nhớ

• Nhiều hội đồng giáo dục dành thời gian cho công chúng phát biểu ý kiến tại các cuộc họp.
• Hội đồng có thể giới hạn thời gian bạn nói, và quy định khác nhau tùy tiểu bang.
• Khi hội đồng đã mở phần phát biểu, họ không thể loại bạn ra vì bạn là ai.

Nên làm gì

1. 1.Tìm chính sách của hội đồng học khu và đọc cách đăng ký phát biểu.
2. 2.Viết khoảng 250 chữ: tên bạn, trường, một đề nghị, một sự thật.
3. 3.Đưa một bản in cho thư ký hội đồng để được đưa vào biên bản.

Tránh

• ✕Đừng nói quá giờ; hãy tập nói to với đồng hồ bấm giờ trước.
• ✕Đừng nêu tên hay chỉ trích từng học sinh trong phần phát biểu.
• ✕Đừng mong có biểu quyết ngay tối đó; một ý kiến là khởi đầu cho cuộc trao đổi.

Ghi nhớ

• Bảo hiểm bồi thường cho người lao động (workers' compensation) có thể chi trả chi phí y tế và một phần tiền lương bị mất.
• Thường thì không quan trọng tai nạn là do lỗi của ai.
• Chủ lao động không được trừng phạt bạn vì báo cáo thương tích.

Nên làm gì

1. 1.Đi khám chữa trước, ngay cả khi vết thương có vẻ nhỏ.
2. 2.Báo cho người giám sát bằng văn bản, ghi ngày, giờ và chuyện gì đã xảy ra.
3. 3.Giữ một bản sao và kể với cha mẹ hoặc người lớn đáng tin cậy ngay trong ngày.

Tránh

• ✕Đừng giấu thương tích vì nghĩ rằng đó là lỗi của bạn.
• ✕Đừng chần chừ; khiếu nại trả đũa với OSHA có thời hạn 30 ngày.
• ✕Đừng ký giấy tờ về thương tích cho đến khi một người lớn đã đọc.

Ghi nhớ

• Quấy rối có thể đến từ quản lý, đồng nghiệp hoặc khách hàng.
• Hành vi không mong muốn nghiêm trọng hoặc lặp đi lặp lại có thể là bất hợp pháp.
• Chủ lao động không được trừng phạt bạn vì báo cáo quấy rối.

Nên làm gì

1. 1.Nếu thấy an toàn, hãy nói rõ rằng bạn không muốn hành vi đó.
2. 2.Báo cáo bằng văn bản cho người có tên trong chính sách chống quấy rối.
3. 3.Lưu ảnh chụp màn hình và bản sao báo cáo, rồi kể với một người lớn đáng tin cậy.

Tránh

• ✕Đừng xóa tin nhắn, kể cả những tin làm bạn xấu hổ.
• ✕Nếu người quấy rối chính là người có tên trong chính sách, hãy báo cho một quản lý khác.
• ✕Đừng chờ quá lâu; đơn tố cáo với EEOC thường có thời hạn 180 ngày.

Ghi nhớ

• Ở tòa án vị thành niên, bạn có quyền có luật sư, miễn phí nếu cần.
• Những gì bạn nói với luật sư là bí mật, và đặc quyền đó thuộc về bạn.
• Luật sư chỉ có thể lên kế hoạch dựa trên những sự thật họ biết.

Nên làm gì

1. 1.Mang theo mọi giấy tờ về vấn đề và một dòng thời gian có ghi ngày tháng.
2. 2.Viết câu hỏi của bạn trước: "Tiếp theo sẽ thế nào, và khi nào là ngày hẹn tới của tôi?" (tiếng Anh: "What happens next, and when is my next date?")
3. 3.Trước khi ra về, ghi lại tên, số điện thoại của luật sư và ngày ra tòa tiếp theo.

Tránh

• ✕Đừng bỏ qua những phần không hay; luật sư cần biết toàn bộ câu chuyện.
• ✕Đừng nghĩ rằng có cha mẹ trong phòng thì mọi thứ vẫn được giữ bí mật; hãy hỏi trước.
• ✕Đừng đăng về vụ việc của bạn lên mạng khi chưa hỏi luật sư.

Ghi nhớ

• Các tòa án nhận tiền liên bang phải giúp người hạn chế tiếng Anh được trình bày ý kiến.
• Nhà trường phải có biện pháp thực sự để giúp học sinh đang học tiếng Anh hiểu bài.
• Gia đình có thể yêu cầu nhận các thông báo quan trọng của trường bằng ngôn ngữ của mình.

Nên làm gì

1. 1.Gọi sớm cho thư ký tòa án, nêu ngôn ngữ cần và cho biết số hồ sơ vụ việc.
2. 2.Ở trường, hãy nhờ điều phối viên chương trình tiếng Anh sắp xếp thông dịch trong các cuộc họp.
3. 3.Nếu bị từ chối, hãy ghi lại ngày và tên người đó.

Tránh

• ✕Đừng để trẻ em thông dịch cho cha mẹ trong phiên tòa.
• ✕Đừng đợi đến khi tới nơi; hãy yêu cầu ngay khi cuộc họp được lên lịch.
• ✕Đừng ký giấy tờ mà bạn không đọc được; hãy yêu cầu được thông dịch.